541. "ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΜΑΓΟΙ"

Χρόνια πολλά σε όλους τους "ηλεκτρονικούς" και  πραγματικούς φίλους μου με την επίκαιρη φωτογραφία ενός από τα έργα μου.

496. Οι φιλίες και οι "φιλίες" στον επαγγελματικό χώρο.

Στην διάρκεια των τεσσάρων δεκαετιών της καριέρας μου στη διάρκεια της οποίας εργάστηκα σε έξι διαφορετικούς τραπεζικούς οργανισμούς και επιχειρήσεις συνεργάσθηκα, συναναστράφηκα και γνώρισα εκατοντάδες συναδέλφους και πελάτες. Με αρκετούς από αυτούς συνδέθηκα στενά για κάποια χρόνια, ατομικά και οικογενειακά, ώσπου να μας χωρίσουν οι αλλαγές στον εργασιακό μας περιβάλλον. Κάνοντας τώρα έναν απολογισμό πόσους από αυτούς μπορώ και σήμερα να αποκαλώ φίλους διαπιστώνω ότι μετρώνται στα δάχτυλα του ενός χεριού.  Στατιστικά, αυτό είναι ένα ελάχιστο ποσοστό. Και όμως, ούτε εγώ είμαι δύσκολος στις φιλίες, το αντίθετο μάλιστα θα έλεγα, ούτε και εκείνοι. Τι συνέβη άραγε;

Η απάντηση είναι η εξής: η συγκολλητική ουσία στις επαγγελματικές φιλίες δεν είναι το ταίριασμα των χαρακτήρων  όπως συμβαίνει στις  ανυστερόβουλες προσωπικές φιλίες. Εδώ πρυτανεύει η αμοιβαία ανάγκη για ομαλές επαγγελματικές σχέσεις που κάνουν ευκολότερη την ζωή των δύο μερών καθώς και η ανάγκη για συντροφικότητα (need for affiliation  την έχουμε συναντήσει σε προηγούμενο άρθρο μας) στο χώρο της εργασίας. Έτσι, η επαγγελματική φιλία στηρίζεται, κατά κύριο λόγο, στο επαγγελματικό συμφέρον και έχει ευκαιριακό χαρακτήρα. Δευτερευόντως μπορεί να συμπληρώνεται από το ταίριασμα χαρακτήρων που είδαμε στις προσωπικές φιλίες. 

Συνεπώς, όταν η συνεργασία ανάμεσα σε δύο συναδέλφους διακοπεί (απόλυση, συνταξιοδότηση, αλλαγή εργασίας) η πρωτογενής συγκολλητική ουσία εξαφανίζεται. Μόνο αν το δευτερεύον χαρακτηριστικό, το ταίριασμα των χαρακτήρων, είναι αρκετά ισχυρό θα  αντέξει στον χρόνο. Η πείρα δείχνει ότι οι περιπτώσεις αυτές είναι λίγες. Οι επαγγελματικές φιλίες μοιάζουν με τις φιλίες που αναπτύσσονται ανάμεσα στους στρατεύσιμους. Όσο διαρκεί η θητεία και χρειάζεται ο ένας τον άλλο  δένουν ισχυρές φιλίες μεταξύ τους. Μετά την αποστράτευση  συνήθως ατονούν ή διαλύονται.

Στις πιο πάνω περιπτώσεις έχει πλήρη εφαρμογή το αρχαίο ρητό "ζει η χύτρα, ζη η φιλία". Είναι ένα λογοπαίγνιο με τα ομόηχα ρήματα "ζέει-ζεί" που σημαίνει βράζει (εξ ού και το ζέον, το μικρό δοχείο με το οποίο ο ιερέας μεταφέρει το ζέον ύδωρ, το ζεστό νερό, που αναμιγνύει με τον οίνο της θείας Κοινωνίας) και το ζήει-ζή, που σημαίνει ζεί, βρίσκεται στη ζωή. Το ρητό δηλώνει ότι "όσο βράζει η χύτρα τόσο ζει η φιλία", όπου με το βράσιμο της χύτρας εννοεί το αμοιβαίο συμφέρον που συντηρεί την φιλία και, όταν παύσει να υπάρχει, διαλύεται. 

Έχω υπόψη μου περιπτώσεις συναδέλφων που, μέσα στον ενθουσιασμό μιας επαγγελματικής φιλίας έκαναν κάποιον άλλο συνάδελφο κουμπάρο στο γάμο τους ή νονό στο παιδί τους. Όταν όμως κάποτε χώρισαν οι επαγγελματικοί τους δρόμοι, εκείνοι έμειναν χωρίς κουμπάρο και το βαφτιστήρι χωρίς νονό. 

Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν μπορούν να υπάρξουν επαγγελματικές φιλίες που κατέληξαν σε ισχυρές προσωπικές, όπως συνέβη και σε εμένα. Αυτό που συνιστώ είναι να είμαστε ψυχολογικά προετοιμασμένοι για την ενδεχόμενη διάλυσή της. Διαφορετικά μπορεί να απογοητευτούμε και να ψάχνουμε μάταια να βρούμε τι έφταιξε.

Ας απολαμβάνουμε λοιπόν τις επαγγελματικές μας φιλίες, όσο διαρκούν, και ας αφήσουμε τον χρόνο, που σε τελευταία ανάλυση είναι ο κριτής των πάντων, να αποφανθεί για το αν θα να εξελιχθεί σε μια στερεά  προσωπική φιλία. 

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine:

http://www.flowmagazine.gr/article/view/oi_filies_kai_oi_filies_ston_epaggelmatiko_xoro)

    

322. Κύκλοι γνωριμιών

         Νήπιο, ο κύκλος των γνωστών μου περιοριζόταν στην οικογένεια και στους συγγενείς μου.

Στο δημοτικό, διευρύνθηκε στους συμμαθητές και στους φίλους της γειτονιάς.

Στο γυμνάσιο και λύκειο, νέοι συμμαθητές του σχολείου και των Αγγλικών.

Στο πανεπιστήμιο, συμφοιτητές και φίλοι.

Στα χρόνια του θητείας, οι άλλοι στρατιώτες.

Στους  επαγγελματικούς χώρους, οι συνάδελφοι.

Οι εκάστοτε γείτονες.

Το σόι και ο φιλικός κύκλος της γυναίκας μου.  

Είναι ωραίο να κάνεις νέες γνωριμίες. Σαν να ταξιδεύεις και να γνωρίζεις ξένους τόπους.

Με την πάροδο του χρόνου, τα περιθώρια στενεύουν. Ίσως ο τελευταίος κύκλος γνωριμιών μου, μετά από χρόνια, να είναι σε κάποιον οίκο ευγηρίας…

304. Το μοσχάρι όχι, εσύ ναι.

Ο λαίμαργος φίλος ανακοινώνει στην συντροφιά μας, για πολλοστή φορά, πως άρχισε δίαιτα.
Σε λίγο τον βλέπουμε να βουτάει ένα μεγάλο κομμάτι κρέας.
-"Το μοσχάρι δεν παχαίνει", δηλώνει για να προλάβει το πείραγμα.
Κι ο ευφυολόγος της παρέας τον καρφώνει:
-"Το μοσχάρι δεν παχαίνει, εσύ παχαίνεις!" 

296. Το ξύδι της φακής

Ένας θείος μου διηγείτο κάποτε:

Κατοχή, πείνα, ο φίλος μου με πάει σε ένα υπόγειο μαγερειό  της εποχής να φάμε φακή, αλάδωτη φυσικά, μια και το λάδι σπάνιζε.

Φωνάζει ο φίλος μου στο μάγερα: «Μήτσο, βάλε μπόλικο ξύδι, το παιδί είναι φίλος μου!»…

Η τραγωδία της κατοχικής πείνας μέσα από δυο κουταλιές ξύδι! Παραμένει αδιευκρίνιστο αν το ξύδι ήταν μπαλσάμικο...

66. Οι κύκλοι των γνωστών μου

Σε κάθε φάση της ζωής μου ο κύκλος των γνωστών μου διευρυνόταν.
Στο νήπιο, περιοριζόταν στην οικογένεια και συγγενείς.
Στο δημοτικό, μπήκαν οι συμμαθητές και φίλοι της γειτονιάς.
Στο γυμνάσιο, προστέθηκαν οι συμμαθητές από τα Αγγλικά, ενώ στο λύκειο, από το φροντιστήριο για τις εισαγωγικές.
Στο πανεπιστήμιο, οι συμφοιτητές και οι προσωπικοί φίλοι.
Στο στρατό, οι συνάδελφοι. Στους  επαγγελματικούς χώρους, οι συνάδελφοι, συνεργάτες και πελάτες.
Οι εκάστοτε γείτονες. Το σόι της γυναίκας μου. Οι νέοι φίλοι από τον ροταριανό όμιλο.  
     
Είναι ωραίο να κάνεις νέες γνωριμίες. Είναι σαν να ταξιδεύεις και να γνωρίζεις ξένους τόπους.

Στην ηλικία μου, τα περιθώρια στενεύουν. Ίσως ο τελευταίος κύκλος γνωριμιών μου να είναι σε κάποιον οίκο ευγηρίας…