521. Ερωτηματικό και καλαισθησία

Σε Ελληνικό κείμενο, η χρήση του λατινικού ερωτηματικού (?) αντί του ορθού (;) είναι χειρότερη από λάθος. Είναι ακαλαισθησία... 

520. Το καπάκι της λεμονάδας

«Με έναν ηθοποιό και μια καρέκλα κάνεις θέατρο» είχε πει ο Κουν.

«Με ένα παιδί και ένα τσίγκινο καπάκι λεμονάδας κάνεις παιχνίδι», λέω εγώ. 

519. Παγιδευμένοι στο ελβετικό φράγκο του στεγαστικού δανείου

Το οικονομικό ξεσάλωμα που έζησε η Ελληνική κοινωνία μέχρι την κρίση οι τράπεζες το εκμεταλλεύτηκαν με θεμιτά και αθέμιτα μέσα για να κερδοσκοπήσουν εις βάρος των πελατών τους. Ας θυμηθούμε τις οι απαράδεκτες χρεώσεις που έκαναν εφευρίσκοντας γελοίες αφορμές. Για παράδειγμα: Στα στεγαστικά δάνεια, όλες οι τράπεζες, κάνοντας τραστ, χρέωναν κάθε χρόνο μερικά εκατοστάρικα ευρώ για «έξοδα φακέλου». Σε χρέωναν επίσης όταν έκανες μια απλή κατάθεση σε λογαριασμό πελάτη τους! Ώσπου, με μεγάλη καθυστέρηση, ξύπνησε η Τράπεζα της Ελλάδος και κατάργησε όλες αυτές τις απίθανες χρεώσεις. Στο μεταξύ, βέβαια,  οι τράπεζες είχαν εισπράξει τεράστια ποσά.

Το μεγαλύτερο έγκλημά τους: η μετατροπή του στεγαστικού δανείου από ευρώ σε άλλο νόμισμα με χαμηλότερο επιτόκιο, π.χ. το ελβετικό φράγκο. Η μετατροπή ήταν προαιρετική μεν αλλά έτσι σε συμβούλευαν οι τράπεζες να κάνεις. Με αυτό τον τρόπο όμως σε έβαζαν στη φάκα ενός μεγάλου συναλλαγματικού ρίσκου χωρίς να το καταλάβεις. Η φάκα είναι πως τα εισοδήματά σου είναι σε ευρώ αλλά εσύ ξεπληρώνεις το δάνειο (δόσεις και τόκους) σε Ελβετικά φράγκα. Αυτό το κάνεις μετατρέποντας κάθε φορά τα ευρώ σου σε φράγκα. Όταν όμως η ισοτιμία μεταξύ των δύο νομισμάτων αλλάξει (πάντοτε αλλάζει) αν το φράγκο υπερτιμηθεί, τότε θα πρέπει να πληρώνεις περισσότερα ευρώ για να αγοράσεις τα ίδια φράγκα που χρωστάς. Όσο πιο πολύ υπερτιμάται, τόσο πιο πολλά ευρώ πληρώνεις.  

Βεβαίως, αν το φράγκο υποτιμηθεί τότε κερδίζεις. Όμως με πια λογική βάζει η τράπεζα ένα γιατρό, δικηγόρο, ιερέα, μηχανικό, αρχιτέκτονα, εκπαιδευτικό, μαγαζάτορα ή υπάλληλο που είναι άσχετος με τις ισοτιμίες να πάρει συναλλαγματικό ρίσκο; Πώς περιμένει από αυτόν να προβλέψει την ισοτιμία ευρώ-φράγκου ύστερα από έξι μήνες, ένα χρόνο, δύο τρία, τέσσερα ή πέντε χρόνια αφότου πήρε το δάνειο; Εδώ εφοπλιστές, γνώστες της χρηματαγοράς, με οικονομικά επιτελεία να τους υποστηρίζουν έχασαν πολλά εκατομμύρια δολάρια στο παρελθόν όταν μετέτρεψαν το δάνειό τους από δολάρια σε γιεν επειδή δελεάστηκαν από το χαμηλότερο επιτόκιο. Οι άσχετοι  μεροκαματιάρηδες θα γλύτωναν;

Έτσι, εδώ και χρόνια, χιλιάδες δανειολήπτες στεγαστικών δανείων έχουν εγκλωβιστεί στο ελβετικό φράγκο. Έχουν πληρώσει ένα σωρό λεφτά και βλέπουν το υπόλοιπο του δανείου τους, μεταφρασμένο σε ευρώ, να αυξάνεται αντί να μειώνεται. Χώρια  που κάθε μήνα θέλουν όλο και περισσότερα ευρώ για να αγοράσουν τα φράγκα που χρωστούν.

Γιατί οι τράπεζες το έκαναν αυτό, γνωρίζοντας πως έβαζαν τους πελάτες τους στο στόμα του λύκου; Η απάντηση είναι: πρόσθετο κέρδος.  Σε κάθε μετατροπή νομίσματος η τράπεζα κερδίζει από το «εκάρ». Έτσι κέρδισε και από την αρχική μετατροπή του δανείου από ευρώ σε φράγκα αλλά και σε όλη την διάρκεια του δανείου κερδίζει μετατρέποντας κάθε μήνα το τοκοχρεολύσιο από ευρώ σε φράγκα. Μπροστά στο κέρδος τους αδιαφορούσαν παγερά για τις καταστροφικές συνέπειες στα νοικοκυριά που δανείστηκαν.

Αυθεντικός διάλογος με φίλο μου γιατρό, που με πήρε τηλέφωνο: -"Θέλω να σε ρωτήσω για το στεγ...". -"Έχεις πάρει στεγαστικό δάνειο σε ελβετικό" τον  διέκοψα "και τώρα, χρωστάς περισσότερα από όσα πήρες" -"Ναι, πώς το ξέρεις;" -"Δεν είσαι ο μόνος" -"Τι να κάνω;".

Πολλοί μου κάνουν αυτή την ερώτηση. Απαντώ: Εξαρτάται από την μελλοντική ισοτιμία ανάμεσα στο ευρώ και στο ελβετικό φράγκο. Αν το ευρώ ενισχυθεί θα μειωθεί η ζημιά σου. Αν υποτιμηθεί θα την μεγαλώσει κι άλλο. Κανείς δεν μπορεί να το προβλέψει αυτό με ασφάλεια (αν μπορούσε θα ήταν πάμπλουτος). Μια λύση να βγεις  τώρα από το ελβετικό και να μετατρέψεις το δάνειό σου πάλι σε ευρώ. Το μειονέκτημα είναι ότι παίρνεις τώρα την ζημιά και χάνεις την δυνατότητα να την μειώσεις μελλοντικά αν ενισχυθεί το ευρώ έναντι του ελβετικού.  Το πλεονέκτημα είναι ότι εξασφαλίζεις ότι δεν θα αυξηθεί και άλλο η ζημιά σου αν ενισχυθεί μελλοντικά το ελβετικό έναντι του ευρώ. Μόνο το μέλλον θα δείξει αν έκανες καλά ή άσχημα.  

                                               

Άραγε, όσοι ζημιώθηκαν επειδή οι τράπεζες εκμεταλλεύθηκαν την προφανή και αυταπόδεικτη άγνοιά τους στη διαχείριση συναλλαγματικού κινδύνου έχουν το νομικό έρεισμα να διεκδικήσουν  δικαστικώς αποζημίωση; Ένας πεπειραμένος νομικός μπορεί να δώσει την απάντηση.

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στον ποιοτικό ιστότοπο "Flow Magazine": 

http://www.flowmagazine.gr/article/view/pagideumenoi_sto_elvetiko_fragko_tou_stegastikou_daneiou

518. Περί ασχήμιας

 Άσχημοι άνθρωποι δεν υπάρχουν, όπως δεν υπάρχουν και άσχημα ζώα στη φύση. Η κουκουβάγιες, που θεωρείς άσχημες, με τα μάτια του ερωτικών συντρόφων τους είναι πανέμορφες.

Αυτό που πράγματι ασχημίζει τους ανθρώπους είναι η κομπλεξική συμπεριφορά τους από την κακή εντύπωση που έχουν για την εμφάνισή τους. 

Όταν βλέπετε στην οθόνη κάποιους «άσχημους», όπως ο Άντονι Κουίν, ο Ζαν Πωλ Μπελμοντό, ο Ντάστιν  Χόφμαν και η Μέριλ Στριπ, σας προξενούν απέχθεια; Όχι. Γιατί; Μα γιατί συμπεριφέρονται απολύτως φυσιολογικά. Όχι σαν άσχημοι ούτε αλλά σαν όμορφοι (ή τουλάχιστον σαν μη-άσχημοι).

Κοντολογίς, όμορφοι, ναι, υπάρχουν. Άσχημοι (άνδρες ή γυναίκες) ουδείς. 

517. Ο πατέρας-αδελφός

Όταν πέθανε ο πατέρας μου ήταν δύο χρόνια νεότερος από ότι είμαι εγώ σήμερα. Τώρα πια τον νιώθω κάποιες στιγμές σαν μικρότερο αδελφό μου. 

516. Βλάσφημη απορία

"Κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν". Όμως, ποιος το πρωτότυπο και ποιος το αντίγραφο;  

515.Το άλογο και το μοτοσακό

Στην παραλία της Αίγινας είδα ένα αλογάκι, μετά την βάρδια στο τουριστικό μόνιππο, να τρέχει δεμένο με σχοινί στο μοτοσακό του ιδιοκτήτη του. 

Άθελα το συνέκρινα με τα άγρια άλογα που καλπάζουν περήφανα στα λιβάδια. Και το λυπήθηκα...

514. Το ανέκδοτο με τον γρύλλο το ξέρετε;

Αυτό με τον γρύλλο το ξέρετε; Σίγουρα ναι. Τι μας διδάσκει όμως;

Για τους φιλομαθείς, η απάντηση είναι κρυμμένη στο νέο άρθρο της στήλης μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο e-περιοδικό Flow Magazine, εδώ: 
http://www.flowmagazine.gr/article/view/ti_didaskei_to_anekdoto_me_to_grullo

513. Ζώντας το παρόν

Ζούμε το παρόν με ένα διαρκές πηγαινέλα της σκέψης ανάμεσα στο παρελθόν (πολύ πρόσφατο έως απώτερο) και στο μέλλον (άμεσο έως  μακρινό).   

512. "Ανέλαβε την ευθύνη"

Οργίζομαι όταν διαβάζω στις εφημερίδες, πως την ευθύνη για ένα τρομοκρατικό χτύπημα ανέλαβε με προκήρυξη η τάδε οργάνωση. Για ποια ευθύνη μιλάμε; Όταν κάποιος αναλαμβάνει την ευθύνη βγαίνει μπροστά, δείχνει το πρόσωπό του και λέει λεβέντικα "εγώ το έκανα, είμαι έτοιμος να υποστώ τις συνέπειες". Όπως λέει ευθαρσώς ο μαθητής στον γυμνασιάρχη όταν ολόκληρη η τάξη απειλείται με αποβολή για μια σκανταλιά του.

Ο τρομοκράτης που κρύβεται πίσω μια οργάνωση, (γνωστή μόνο κατ΄ όνομα, που και αυτό αλλάζει), καλύπτει το πρόσωπό του με κράνος μοτοσικλετιστή, μασκαρεύεται με περούκες σαν τραβεστί, κινείται σαν τυφλοπόντικας στο σκοτάδι, ποιαν ακριβώς ευθύνη αναλαμβάνει; 

Κι αν ο ίδιος νομίζει ότι ηρωικά "αναλαμβάνει την ευθύνη" της αποτρόπαιης πράξης του, για ποιον λόγο τα ΜΜΕ νομιμοποιούν την δοξασία του επαναλαμβάνοντας την φράση αυτή και εξευτελίζοντας την λέξη "ευθύνη"; Μέχρι και ο Σάββας Ξηρός έγραψε βιβλίο με τίτλο "Πολιτική ευθύνη". Ο κρυπτόμενος επιμελώς μέχρι να σκάσει η βόμβα στα χέρια του μιλάει για ευθύνη, έστω και πολιτική, λες και ήταν ο Χαρίλαος Τρικούπης όταν ανήγγειλε την πτώχευση της χώρας!

Εξευτελισμό της λέξης όμως κάνουν και οι πολιτικοί όταν αναλαμβάνουν, άμα παραζοριστούν, την πολιτική ευθύνη, που ξέρουν πολύ καλά ότι δεν επισείει καμιά τιμωρία. Λεονταρισμοί εκ του ασφαλούς. 

Χρειάζεται υψηλό αίσθημα ευθύνης για να χρησιμοποιείς την λέξη ευθύνη. Είναι πολύ βαριά. 

511. Πώς γίνεται και σε τι χρησιμεύει η Αξιολόγηση Προσωπικού;

Τα εργαλεία που διαθέτει το σύγχρονο μάνατζμεντ είναι πολλά. Η αποτελεσματικότητα τους είναι  δοκιμασμένη στην πράξη, με την προϋπόθεση ότι χρησιμοποιούνται σωστά. Διαφορετικά, προσθέτουν ένα ακόμη γρανάζι στην γραφειοκρατία. Εδώ θα μιλήσουμε για το  Δελτίο Αξιολόγησης Προσωπικού (Appraisal report). Είναι προτυπωμένο σε φόρμα, τώρα πια ηλεκτρονική, και χωρίζεται σε δύο κατηγορίες.

Η πρώτη κατηγορία αφορά τους απλούς υπάλληλους των οποίων η απόδοση δεν εξαρτάται από συγκεκριμένους ποσοτικούς και ποιοτικούς στόχους αλλά από την διεκπεραίωση συγκεκριμένων γενικών καθηκόντων που καθορίζονται σε ένα άλλο πολύτιμο εργαλείο, στην Περιγραφή Θέσης  (με αυτήν θα ασχοληθούμε στο επόμενο άρθρο μας). Στο Δελτίο παρατίθεται μια σειρά χαρακτηριστικών που καλύπτουν σφαιρικά το προφίλ του υπαλλήλου όπως πρωτοβουλία, ικανότητα έκφρασης, αυτοπεποίθηση, αυτοέλεγχος, συνεργατικότητα, συνέπεια, συμπεριφορά, ενδιαφέρον για την εργασία, ικανότητα διεκπεραίωσης καθηκόντων, ικανότητα εργασίας υπό πιεστικές συνθήκες κλπ. Ο κατάλογος μπορεί να διευρυνθεί ή να περιοριστεί ανάλογα με την πολιτική της εταιρείας ενώ επεξηγηματικές οδηγίες διευκρινίζουν την έννοια των χαρακτηριστικών αυτών.

Ο προϊστάμενος, μία φορά το χρόνο, βαθμολογεί σε μια κλίμακα (π.χ. 1-10) την απόδοση του υπαλλήλου στο καθένα από τα χαρακτηριστικά, που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Στα επόμενα πεδία, επισημάνει περιληπτικά τα ισχυρά στοιχεία του κρινόμενου υπαλλήλου, τα σημεία που χρειάζονται βελτίωση και υποβάλλει προτάσεις με τρόπους  για την βελτίωση (σεμινάριο, καθοδήγηση προϊστάμενου κλπ). Ακολουθεί καλοπροαίρετη συζήτηση με τον κρινόμενο υπάλληλο ο οποίος διαβάζει το δελτίο και προσθέτει τα δικά του σχόλια. Αν δεν συμφωνήσει με κάποια σημεία αισθανόμενος ότι αδικείται, η υπόθεση εξετάζεται από κοινού με τον προϊστάμενο του προϊσταμένου (ο κρίνων κρίνεται). Έτσι αποφεύγονται ενδεχόμενες αυθαιρεσίες ή κακόβουλες κρίσεις του προϊσταμένου. Εννοείται ότι το  Δελτίο Αξιολόγησης του προϊσταμένου θα συντάξει ο δικός του προϊστάμενος μέχρις ότου εξαντληθεί ολόκληρη η ιεραρχία. 

Το δελτίο αξιολόγησης της δεύτερης κατηγορίας έχει άλλη  μορφή και αφορά στελέχη των οποίων η απόδοση εξαρτάται από ποσοτικούς και ποιοτικούς στόχους που προκαθορίστηκαν εγγράφως πριν ένα χρόνο, από κοινού με τον κρινόμενο (management by objectives). Δίπλα σε κάθε τεθέντα στόχο ο προϊστάμενος σημειώνει σε πιο βαθμό ο στόχος επετεύχθη αναφέροντας όμως τους ενδεχόμενους εξωτερικούς παράγοντες που εμπόδισαν μερικώς ή εξ ολοκλήρου την επίτευξη του. Το υπόλοιπο μέρος του δελτίου είναι παρόμοιο με εκείνο της πρώτης κατηγορίας.

Η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται αντικειμενικά. Σε κάποιους εργασιακούς χώρους έχει εκπέσει σε μια γραφειοκρατική διαδικασία όπου όλοι οι υπάλληλοι, καλοί και κακοί, βαθμολογούνται με άριστα, για διάφορους λόγους, οπότε στην πράξη ακυρώνεται.

Σκοπός της αξιολόγησης δεν είναι η τιμωρία ή η υποβάθμιση του κρινόμενου. Εξυπηρετεί τέσσερις άλλους σκοπούς. Ο πρώτος είναι η ηθική ικανοποίηση του υπαλλήλου ότι οι κόποι και τα προσόντα του αναγνωρίζονται, και μάλιστα εγγράφως, από τον εργοδότη του. Όλοι έχουν ανάγκη από ένα επιδοκιμαστικό χτύπημα στην πλάτη (every body needs a pet on his back). O δεύτερος είναι η επισήμανση των σημείων που χρειάζεται βελτίωση, αφού κανείς δεν είναι τέλειος. Θυμάμαι κάποτε που ο προϊστάμενός μου είχε επισημάνει ένα τέτοιο σημείο για μένα και του αντέτεινα "μα και εσύ το ίδιο κάνεις" για να εισπράξω την απάντηση "ναι, αλλά τώρα συζητάμε την δική σου αξιολόγηση, όχι την δική μου"!  Ο τρίτος είναι ότι κάνει, κατά το δυνατόν, δίκαιο το σύστημα ανταμοιβών (αύξηση του μισθού, προαγωγή). Και ο τέταρτος, θεμελιώνει την αξιοκρατία μέσω της οποίας αυξάνεται η παραγωγικότητα και η ανάπτυξη. Για αυτούς τους λόγους είναι αδιανόητη η πρακτική που ακολουθείται από κάποιους εργοδότες να κρατούν μυστική από τον κρινόμενο την αξιολόγησή του.

Κοντολογίς, εφόσον εφαρμόζεται σωστά, η αξιολόγηση προσφέρει μόνο πλεονεκτήματα στον εργαζόμενο και στον εργοδότη.

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine": 

http://www.flowmagazine.gr/article/view/pos_ginetai_kai_se_ti_xrisimeuei_i_aksiologisi_prosopikou)

510. Τι προοπτικές καριέρας προσφέρει η ναυτιλία και σε ποια επαγγέλματα;

Μολονότι μεγάλωσα στον Πειραιά, δεν μπορούσα μικρός να φανταστώ ότι, στην Ακτή Μιαούλη, εκατοντάδες ναυτιλιακές εταιρείες που διαχειρίζονταν μερικές χιλιάδες εμπορικά, ποντοπόρα πλοία είχαν την έδρα τους στα κτίρια της περιοχής. Το έμαθα κατά τύχη, όταν άρχισα να εργάζομαι στο ναυτιλιακό κατάστημα αμερικάνικης τράπεζας. στην περιοχή αυτή. Τότε, ένας νέος κόσμος απλώθηκε  μπροστά μου, ο κόσμος της ναυτιλίας. Μου άρεσε, έμεινα και τον υπηρέτησα για τέσσερις δεκαετίες, ως διευθυντικό στέλεχος ναυτιλιακών τραπεζών και επιχειρήσεων. Στην ναυτιλία κάνει καριέρα ο γιος και ο ανιψιός μου.

Για τον πολύ κόσμο, η ναυτιλία παραμένει ένα χώρος κλειστός, απόμακρος και μυστηριώδης. Κι όμως, ένα ολόκληρο σύστημα ζει και κινείται γύρω της, που δίνει εργασία σε εκατοντάδες χιλιάδες  οικογένειες. Εδώ θα προσπαθήσω να τον αποκαλύψω, αφού στην πραγματικότητα δεν κρύβει κανένα μυστήριο. 

Ο ελληνόκτητος στόλος είναι ο πρώτος στον κόσμο και αντιπροσωπεύει το 17% του παγκόσμιου από πλευράς χωρητικότητας, με πάνω από τρεισήμισι χιλιάδες πλοία. Οι εκατοντάδες εταιρείες που τα διαχειρίζονται βρίσκονται  κυρίως στον Πειραιά και στα βόρεια και νότια προάστια και απασχολούν, πέραν των πληρωμάτων, πολυάριθμο διοικητικό προσωπικό.

Γύρω από τις ναυτιλιακές εταιρίες αναπτύσσονται πολλές παραναυτιλιακές δραστηριότητες: μεσιτικά γραφεία ναυλώσεων και αγοραπωλησιών, νηογνώμονες, ναυπηγικές και ναυπηγοεπισκευαστικές μονάδες, ναυτασφάλειες, ρυμουλκήσεις, ναυαγιαιρεσίες, πετρελεύσεις, λιπαντικά, τροφοδοσίες, εφοδιασμοί, τράπεζες, νομικά γραφεία, ελεγκτικολογιστικές εταιρείες εξειδικευμένες στη ναυτιλία, ναυτιλιακές  πανεπιστημιακές σχολές και ιδιωτικά κολλέγια, ταξιδιωτικά γραφεία, ναυτιλιακός τύπος, επικοινωνίες και πολλά άλλα.

Με όλο αυτό το πλέγμα των δραστηριοτήτων που περιστρέφεται γύρω της, η ναυτιλία προσφέρει θέσεις εργασίας, εκτός των ναυτικών, σε ένα ευρύ φάσμα επαγγελματιών και επιστημόνων στην Ελλάδα και, για τους πιο φιλόδοξους, στο εξωτερικό, λόγω της διεθνούς φύσης της. Λειτουργώντας σε καθεστώς ελεύθερου ανταγωνισμού, δίχως επιδοτήσεις του δημοσίου, η ναυτιλία διατηρεί την ανεξαρτησία της από τις γνωστές κρατικές ή πολιτικές παρεμβολές. Ο εργασιακός χώρος είναι αξιοπρεπής, η αξιοκρατία πρυτανεύει και οι αμοιβές είναι ικανοποιητικές.  

Εξ αιτίας των δυνατοτήτων απασχόλησης στην ναυτιλία, τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί ένας μεγάλος αριθμός εκπαιδευτικών ιδρυμάτων με αυτόν τον προσανατολισμό. Αναφέρω ενδεικτικά:

Νομικές σχολές με εξειδίκευση και μετεκπαίδευση στο Λονδίνο, στο ναυτικό δίκαιο με δυνατότητα εργασίας σε ναυτιλιακά νομικά γραφεία, που περιλαμβάνουν παραρτήματα διεθνών νομικών οίκων, σε ναυτιλιακές εταιρείες και τράπεζες  ως νομικός σύμβουλος, σε ναυτασφαλιστικές εταιρίες κλπ.

Οικονομικές σχολές με ναυτιλιακή εξειδίκευση όπως το Πανεπιστήμιο Πειραιώς και το μεταπτυχιακό The Costas Grammenos Centre for Shipping Trade and Finance, Citi University, στο Λονδίνο, το ACCA, για θέσεις σε ναυτιλιακές τράπεζες,  εταιρείες (CFO), ελεγκτικολογιστικές εταιρείες, κλπ.

Τεχνικής κατεύθυνσης, όπως πολυτεχνικές σχολές ναυπηγών, μηχανολόγων, ηλεκτρολόγων στη Ελλάδα ή στο εξωτερικό με στόχευση στο τεχνικό τμήμα των ναυτιλιακών εταιρειών (Αρχιμηχανικός, Τεχνικός Διευθυντής), στους νηογνώμονες,  στα ναυπηγεία κλπ.

Στην Ελλάδα λειτουργούν παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων και κολλεγίων με ναυτιλιακό αντικείμενο ενώ διεθνείς ναυτιλιακοί οργανισμοί εδώ και στο εξωτερικό προσφέρουν εξειδικευμένες γνώσεις.

Για νέους που τους αρέσουν τα ταξίδια και η περιπέτεια, το επάγγελμα του ναυτικού συνεχίζει να προσφέρει πολλά πλεονεκτήματα, όπως υψηλούς μισθούς (ακόμη και για  πρωτόμπαρκους,  ενώ ο μισθός του πλοιάρχου και του αρχιμηχανικού ξεπερνά τις δέκα χιλιάδες ευρώ), άνετη διαμονή, αφού ο μέσος όρος ηλικίας των πλοίων έχει κατέβη σημαντικά ενώ πολλά είναι νεότευκτα, η εξάμηνη παραμονή στο πλοίο, η δυνατότητα μεταπήδησης στη στεριά ως αρχιπλοίαρχος ή αρχιμηχανικός κλπ.

Σημειωτέον ότι μολονότι παραδοσιακά η ναυτιλία ήταν ένα ανδροκρατούμενο επάγγελμα τα τελευταία αρκετά χρόνια έχει απορροφήσει πολλές γυναίκες που διαπρέπουν στον τομέα τους. Εξ άλλου, μία από τις μεγαλύτερες και πιο επιτυχημένες ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες διοικείται από γυναίκα.   

Τα σχετικά με την ναυτιλία επαγγέλματα είναι αποδοτικά, ενδιαφέροντα αλλά και απαιτητικά. Θέλουν ανθρώπους με όρεξη για σκληρή δουλειά, δημιουργικότητα και προσήλωση. Βεβαίως, όπως συμβαίνει σε όλα τα επαγγέλματα, κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί την άμεση απασχόληση όλων των αποφοίτων των ναυτιλιακών σχολών. Εξ άλλου χαρακτηριστικό της ναυτιλίας είναι η κυκλικότητα, οπότε σε περιόδους ευημερίας η ζήτηση εργασίας αυξάνεται και στην ύφεση μειώνεται.

Σκοπός του άρθρου μου είναι να επισημάνω στους νέους την προοπτική σταδιοδρομίας σε αυτό τον χώρο. Οι ενδιαφερόμενοι  μπορούν να το ψάξουν περισσότερο. Σε όσους ή όσες το τολμήσουν εύχομαι καλή επιτυχία. 

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine)

509. Ένα χρήσιμο εργαλείο για επαγγελματίες: "Σημείωμα Επίσκεψης"

                                           CALL MEMO 

FROM :   Your name                                                   DATE :

TO       :  

COMPANY      : (the company of the visitor)

ADDRESS        :   

PHONE NO      :

VENUE             :  (e.g. Our /their premises, by phone, lunch, etc)

INITIATION    :   (Ours, Theirs)

PRESENT FROM OUR CO :

PRESENT FROM OTHER CO: (name, title of calling people)

                                         

PURPOSE: (e.g., to response to their request, to discuss   financing of…, to maintain the contact, to negotiate…., etc)

RESULTS: (Summary of topics discussed, one or a few lines for each topic)

-

-

-

FOLLOW UP:

Οι συναντήσεις εργασίας είναι μέρος της δουλειάς σε πολλά επαγγέλματα, όπως στελέχη επιχειρήσεων και τραπεζών, ασφαλιστικοί σύμβουλοι, πωλητές ή ελεύθεροι επαγγελματίες. Οι συναντήσεις γίνονται με πελάτες (υποψήφιους ή υπάρχοντες), προμηθευτές, συνεργάτες από την Ελλάδα ή το εξωτερικό, κλπ. Ο σκοπός τους ποικίλει: έναρξη ή διεύρυνση συνεργασίας, αντιμετώπιση προβλήματος, διαπραγμάτευση, εθιμοτυπική επίσκεψη ή άλλος. Χώρος, τα γραφεία του ενός ή του άλλου μέρους ή αλλού (π.χ. γεύμα εργασίας). Ανάλογα με το είδος της συνάντησης, σε αυτή συμμετέχει ένα ή περισσότερα άτομα από κάθε πλευρά είτε προσωπικά ή τηλεφωνικά (conference calls).

Μετά τις χειραψίες, τις ανταλλαγές των καρτών, τον καφέ και τα συνήθη γενικόλογα που προθερμαίνουν το κλίμα η συζήτηση προχωρά στην ουσία του θέματος και κλείνει με ένα μήνυμα για τα περαιτέρω: "θα το δούμε και θα σας ενημερώσουμε', "θα είμαστε σε επαφή", "θα σας στείλω τα στοιχεία που ζητήσατε", κλπ.

Όμως, η συνάντηση δεν είναι διοικητικό συμβούλιο όπου τηρούνται πρακτικά. Μετά από σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα, με την ρύμη της δουλειάς και την πάροδο του χρόνου, η μνήμη αμβλύνεται. Μετά από ένα σύντομο χρονικό διάστημα δεν θυμόμαστε καθαρά ποιοι ακριβώς συμμετείχαν και τι ελέχθη. Το πρόβλημα λύνει ένα απλό εργαλείο,  το Σημείωμα Επίσκεψης (Call Memo), που μου φάνηκε πολύτιμο σε όλη την διάρκεια της καριέρας μου. Είναι μια  απλή φόρμα, που περιέχει τα εξής στοιχεία: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: (πότε έγινε η συνάντηση)  ΑΠΟ: (το όνομα του συντάκτη) ΠΡΟΣ: (οι αποδέκτες, αναφέρονται πιο κάτω)  ΕΤΑΙΡΕΙΑ: (η άλλη πλευρά) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: (της άλλης πλευράς), ΤΗΛΕΦΩΝΑ: (της άλλης πλευράς), ΧΩΡΟΣ: (τα γραφεία μας / τους, επαγγελματικό γεύμα, τηλεφωνικά) ΠΑΡΟΝΤΕΣ: (από δική μας πλευρά)  ΠΑΡΟΝΤΕΣ ΑΠΟ ΑΛΛΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ: (ονοματεπώνυμο και τίτλος) ΣΚΟΠΟΣ: (σε μια ή δύο γραμμές) ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: (με "τηλεγραφικές" φράσεις, έστω και χωρίς ρήμα, καταγράφονται τα κύρια σημεία της συζήτησης). ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ: (Οι επόμενες ενέργειες που συμφωνήθηκε να γίνουν).

Χαρακτηριστικό του Σημειώματος Επίσκεψης είναι η περιεκτικότητα και λακωνικότητα, για αυτό δεν ξεπερνά την μια σελίδα Α4. Η σύνταξή του  είναι ευχερέστερη και ταχύτερη αν γίνει την ίδια ή την επόμενη ημέρα με νωπές ακόμη τις μνήμες ενώ με την κράτηση πρόχειρων σημειώσεων κατά την διάρκειά της (ιδιαίτερα των αριθμών που αναφέρονται) διευκολύνεται περισσότερο και δεν ξεπερνά τα δέκα λεπτά.     

Το Σημείωμα Επίσκεψης αποστέλλεται σε όσους από την εταιρεία μας συμμετείχαν στην συνάντηση, σε άλλους εμπλεκόμενους στην υπόθεση συναδέλφους ή συνεργάτες, στους ιεραρχικά ανώτερους, και στον φάκελο για αρχειοθέτηση. 

Η χρησιμότητά του είναι πολλαπλή: Όσοι συμμετείχαν μπορούν να θυμηθούν ανά πάσα στιγμή τι συζητήθηκε ή να φρεσκάρουν αργότερα την μνήμη του εν όψει μιας νέας συνάντησης μαζί τους. Τα ανώτερα, ιεραρχικά, κλιμάκια ενημερώνονται σε δύο λεπτά για τα διαμειφθέντα, όσο κρατά η ανάγνωση του σημειώματος. Μελλοντικά, οι αντικαταστάτες όσων χειρίζονται μιαν υπόθεση μπορούν να ενημερωθούν πληρέστερα διαβάζοντας τα Σημειώματα Επίσκεψης που βρίσκονται στον σχετικό φάκελο. Για αυτούς τους λόγους, η χρήση τους είναι επιβεβλημένη σε εταιρείες με καλή οργάνωση.

Το Σημείωμα Επίσκεψης δεν είναι ένα ακόμη γραφειοκρατικό στοιχείο αλλά ένα βοήθημα για σωστό μάνατζμεντ. Ο ελάχιστος χρόνος που απαιτεί η σύνταξή του δεν είναι χάσιμο χρόνου αλλά αποδοτική επένδυση. Το συνιστώ ανεπιφύλακτα.  

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό  Flow Magazine: 
http://www.flowmagazine.gr/article/view/Ena_xrisimo_ergaleio_gia_epaggelmaties_simeioma_episkepsis)

508.Τα πάντσερ και το σχοινί του κρεμασμένου

Κανείς πια δεν έλεγε με το όνομά της την εθνική ομάδα της Γερμανίας που κατέκτησε επάξια το παγκόσμιο κύπελλο. Όλοι οι δημοσιογράφοι και οι σπορκάστερ πάντσερ την ανέβαζαν, πάντσερ την κατέβαζαν. 

Μόνο που, συνειρμικά, οι δύο αυτές λέξεις, πάντσερ και παγκόσμιο έχουν ξανασυναντηθεί κάτω από εντελώς διαφορετικές συνθήκες. Βλέπεις, τα πάντσερ ήταν τα γερμανικά τανκς που σκόρπισαν τον όλεθρο και σκότωσαν εκατομμύρια ανθρώπους κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο. 

Είναι νομίζω τουλάχιστον άκομψη (για να μην πω ανατριχιαστική) αυτή η προσωνυμία που κολλήσανε στην γερμανική ομάδα. Στου κρεμασμένου το σπίτι δεν μιλάνε για σχοινί. 

Δυστυχώς, δεν είναι το πρώτο δείγμα της Ευρώπης (και της Ελλάδας, φυσικά) που ξεχνά την χιτλερική θηριωδία...

507. Η δερμάτινη μπάλα ποδοσφαίρου

Θαύμα της τεχνολογίας η αστραφτερή, χρωματιστή και καταστρόγγυλη μπάλα του Μουντιάλ. Αποτελείται από έξι συμμετρικά πάνελ με νέα δομή επιφάνειας, που προσφέρει βελτιωμένη υφή, πρόσφυση, σταθερότητα και αεροδυναμική.

Άθελα μου η σκέψη μου πάει στη γιαγιά αυτής της μπάλας, την δερμάτινη με σαμπρέλα και κορδόνι.  Όταν έβρεχε, βάραινε από το νερό που ρουφουσε το πετσί. Παλαίμαχος άσος του Ολυμπιακού Ηλίας Ρωσίδης της δεκαετίας του '50, μουδιηγόταν τις προάλλες: "Όταν απέκρουα με κεφαλιά την βρεγμένη μπάλα στο κορδόνι, ζαλιζόμουν. Ώσπου να συνέλθω δεν έβλεπα γύρω μου και έτρεχα στα τυφλά".

Αναρωτιέμαι, πώς να είναι οι μπάλες ποδοσφαίρου ύστερα από πενήντα χρόνια; Ίσως να εξελιχθούν τόσο πολύ που να μην χρειάζονται καν οι παίκτες"...   

506. Μηνύματα αναγνωστών του "ΑΝΤΙΟ, ΠΑΧΟΣ"

Πολύ χαίρομαι κάθε φορά που βλέπω στο email ευχαριστήρια μηνύματα, κυρίως από γυναίκες, για το βιβλίο μου "Αντίο, Πάχος". Γράφουν πως τις βοήθησε να γίνει το κλικ στο μυαλό τους για να πάρουν την απόφαση και να αρχίσουν δίαιτα, πως στη συνέχεια τις στήριξε ψυχολογικά, πως νιώθουν απελευθερωμένες από την μακρόχρονη σκλαβιά των περιττών κιλών που κουβαλούσαν όπου κι αν πήγαιναν, πως ξαναβρήκαν την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτίμηση τους.

Κάποιες το συνδύασαν με το "Αντίο, Άγχος" το προηγούμενο βιβλίο μου, αναγνωρίζοντας την συνάφεια που υπάρχει ανάμεσα σε άγχος και πάχος.

Ομολογώ πως τα μηνύματα αυτά είναι η πραγματική και πολύτιμη αμοιβή για τον κόπο μου. Ένα βιβλίο που βελτιώνει άμεσα και απτά την ποιότητα ζωής των άλλων προσφέρει στον συγγραφέα του μεγάλη ηθική ικανοποίηση, που στερείται ο μυθιστοριογράφος.  

505. Μια κεφάτη συνέντευξη με τον Δημήτρη Γιατζόγλου

Με τον εξαίρετο και πνευματώδη δημοσιογράφο  Δημήτρη Γιατζόγλου έχουμε μια καταπληκτική χημεία. 

Αυτό φάνηκε στην παρουσίαση του πρώτου βιβλίου μου "Αντίο, Άγχος" που είχαμε κάνει στο στούντιο του ραδιοσταθμού του Σκάι, μαζί με την επίσης εξαίρετη Χριστίνα Βίδου, όπου επί μία ώρα,  με πολύ κέφι και πολλά γέλια, μιλούσαμε για το βιβλίο, και όχι μόνο. 

Επαναλήφθηκε όμως πρόσφατα την 30/4/2014, όταν παρουσιάσαμε με το ίδιο κέφι το δεύτερο βιβλίο μου, το "Αντίο, Πάχος" στο στούντιο του ραδιοσταθμού του Άλφα αυτή την φορά, από όπου και η αναμνηστική φωτογραφία.  Πραγματικά, το διασκεδάσαμε αφάνταστα και οι δυο μας. 

Ελπίζω να διασκεδάσετε κι εσείς ακούγοντας, αν θέλετε, την εκπομπή 

εδώ, όπου μιλάμε για μισή ώρα, από το 14ο έως το 44ο λεπτό: 

http://www.alpha989.com/Media.aspx?a_id=1338&item=11439&prodId=127

504. Το κερδίζω και τι χάνω αν αλλάξω εργοδότη;

Λένε ότι οι Γιαπωνέζοι δεν αλλάζουν ποτέ εργοδότη. "Παντρεύονται" την εταιρεία στην οποία ξεκίνησαν την καριέρα τους και συνταξιοδοτούνται από αυτήν.  Έτσι υπαγορεύει η κουλτούρα και οι παραδόσεις τους.

Στον δυτικό κόσμο τα πράγματα είναι διαφορετικά. Εδώ ισχύει ο αντίστροφος κανόνας. Μάλιστα, στην σύγχρονη εποχή, είναι πλεονέκτημα για το βιογραφικό προηγούμενες αλλαγές εργοδότη. Ας δούμε όμως τα πράγματα με την σειρά.

    Σε μια τυπική εξέλιξη μέσα στην εταιρεία, ο εργαζόμενος προσβλέπει σε άνοδο μέσα στην ιεραρχία και αύξηση αποδοχών ως αποτέλεσμα της πείρας και των γνώσεων που συσσωρεύει με την πάροδο των ετών και την συνεπακόλουθη αύξηση της παραγωγικότητάς του. Η άνοδος όμως αυτή είναι συνήθως γραμμική. Δεδομένης της πυραμοειδούς μορφής της ιεραρχίας, ενίοτε η περαιτέρω άνοδος μπλοκάρει εξ αιτίας του bottle neck που σχηματίζεται προς την κορυφή, δηλαδή περισσότεροι υποψήφιοι διεκδικούν λιγότερες θέσεις. Διέξοδο δίνει η αλλαγή εργοδότη, ο οποίος εκτιμώντας τις επαγγελματικές γνώσεις και ικανότητές του υπαλλήλου τον δελεάζει με ανώτερη θέση και μεγαλύτερες αποδοχές. Αυτό το φαινόμενο είναι συχνότερο σε μικρές εταιρείες που προσελκύουν πεπειραμένα στελέχη από μεγαλύτερες. 

Η παραμονή του εργαζόμενου στον ίδιο εργοδότη για πολλά χρόνια είναι λογικό να φέρνει ψυχική κόπωση εξ αιτίας της ανίας που συνεπάγεται. Αντίθετα, η αλλαγή σε νέο εργασιακό περιβάλλον με νέους συναδέλφους και οι νέες προκλήσεις αναζωογονούν το ενδιαφέρον του και ανοίγει εκ νέου την όρεξη για την δουλειά του.

Ένα τρίτο πλεονέκτημα για τον εργαζόμενο είναι η διεύρυνση των επαγγελματικών γνώσεων, εμπειριών και γνωριμιών του, που βελτιώνουν σημαντικά το βιογραφικό του, όταν χρειασθεί να το αξιοποιήσει σε μια νέα μετακίνηση.  

Η νέα εργασία μπορεί να είναι μια ώθηση προς τα επάνω σε μια καριέρα που "κάνει κοιλιά", δηλαδή, χαρακτηρίζεται από στασιμότητα. 

Στα μειονεκτήματα, θα προσμετρούσα το γεγονός ότι στον νέο εργοδότη "you have to prove yourself once again", δηλαδή να αποδείξεις την αξία σου για να δικαιώσεις τις προσδοκίες που έχει από εσένα, να κερδίσεις την εμπιστοσύνη, την δική του και των νέων συνεργατών σου, που αρχικά θα σε βλέπουν με επιφύλαξη. 

Καμία κίνηση στη ζωή δεν είναι απαλλαγμένη από ρίσκο. Εδώ διατρέχεις τον κίνδυνο, οι υψηλότερες αποδοχές που σου προσφέρθηκαν για να σε δελεάσουν να αποφασίσεις την μετακίνηση, να παγώσουν για ένα αδικαιολόγητα μεγάλο διάστημα και με την πάροδο του χρόνου, σε συνδυασμό με τον πληθωρισμό, η διαφορά να μειωθεί ή να εξανεμισθεί.

Ένα άλλος υπαρκτός κίνδυνος είναι, ύστερα από κάποιο χρονικό διάστημα, η νέα εταιρεία να μειώσει δραστικά τον κύκλο εργασιών της  ή να πάψει να υπάρχει. Βεβαίως, τίποτε δεν αποκλείει αυτό να συμβεί στην προηγούμενη εταιρεία, οπότε η μετακίνηση θα αποδειχθεί σωτήρια.  

Όπως όλες οι σοβαρές αποφάσεις, χρειάζεται προσοχή και σύνεση στη απόφαση για αλλαγή εργασίας και στην επιλογή του νέου εργοδότη ώστε να μεγιστοποιηθούν τα οφέλη και να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι.

                                                                         

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine: 

http://www.flowmagazine.gr/article/view/ti_kerdizo_kai_ti_xano_an_allakso_ergodoti)

503.Η καυγάδες της Παρασκευής...και τα νεύρα στο γάμο

Είναι παρατηρημένο, το λοιπόν, το έχω συζητήσει και με τους φίλους μου: Οι πιο μεγάλοι συζυγικοί καυγάδες γίνονται το βράδυ της Παρασκευής. Όχι βέβαια ότι τις υπόλοιπες ημέρες της εβδομάδας επικρατεί πάντα ανέφελος ουρανός και βίος ανθόσπαρτος. Αλλά, στατιστικά μιλώντας, εκείνο το βράδυ η κατανομή παρουσιάζει αξιοπρόσεκτη έξαρση. Αυτό μπορεί να το επιβεβαιώσει ο καθένας  και η καθεμία από τους αναγνώστες αφού το συζητήσει με τον / την σύντροφό του (για καθαρά λόγους πρόληψης, ας αποφύγουν να το κάνουν Παρασκευή βράδυ...)

Αλήθεια, γιατί συμβαίνει αυτό; Νομίζω πως έχω την απάντηση. Όλη η κούραση και ο εκνευρισμός που συσσωρεύτηκαν στην διάρκεια της εβδομάδας από τις έγνοιες και τα προβλήματα της δουλείας φθάνουν στο ύψιστο σημείο τους. Έτσι είναι λογικό να ψάχνουν για διέξοδο. Αν δεν την βρουν κάπου αλλού, τι πιο πρόχειρο από ένα καυγαδάκι με τον / την σύζυγο ή σύντροφο; Το πρόβλημα εντείνεται περισσότερο όταν εργάζονται και οι δύο οπότε η φόρτιση είναι διπλή και η πιθανότητα για καυγά πολλαπλασιάζεται.

Το φαινόμενο υπήρχε ανέκαθεν αλλά φοβάμαι πως επιτάθηκε με την οικονομική κρίση, που επιμήκυνε, ενδεχομένως, το ωράριο εργασίας (συχνά δίχως πληρωμή υπερωριών), ψαλίδισε το εισόδημα και αύξησε την αβεβαιότητα για το μέλλον. 

Μετά τον καυγά και την ραστώνη του Σαββατοκύριακου που ακολουθεί, τα πνεύματα ηρεμούν, η ισορροπία επανέρχεται και το πρωινό της Δευτέρας αρχίζει με μηδενισμένο το κοντέρ της έντασης. Ένας νέος εβδομαδιαίος νέος κύκλος θα ανοίξει.  

Παρόμοιο φαινόμενο παρατηρείται καθημερινά σε μικρογραφία. Θυμάμαι όταν επέστρεφα σπίτι το βράδυ μετά την δουλειά, κουρασμένος και εκνευρισμένος, ήθελα για μισή ώρα να κάθομαι σε μια γωνιά και να διαβάζω την εφημερίδα μου, δίχως να με ενοχλεί κανείς, για να εκτονωθώ. Όταν  κατάλαβα όμως ότι με περιτριγύριζε ο γιος μου, νήπιο τότε, προσπαθώντας να τραβήξει την προσοχή μου, μην έχοντας την υπομονή να με περιμένει για την μισή ώρα που χρειαζόμουν, πετούσα τη εφημερίδα και αρχίζαμε τα παιχνίδια.   

Κάτι αντίστοιχο συνέβαινε στην αρχή των καλοκαιρινών μου διακοπών.  Κουβαλώντας στην πλάτη την κούραση και τη ένταση όχι της εβδομάδας ή της ημέρας όπως στις δύο προηγούμενες περιπτώσεις αλλά ολόκληρης της χρονιάς, τις πρώτες ημέρες ήμουν βαρύθυμος και κοιμόμουν ατέλειωτες ώρες. Ύστερα συνερχόμουν, ηρεμούσα και τότε άρχιζαν οι πραγματικές διακοπές μου. Να, το λοιπόν, ο λόγος των θερινών διακοπών: η αποτίναξή του κάματου, κυρίως του ψυχικού, ολόκληρης της χρονιάς και "το γέμισμα των μπαταριών" για την αντοχή του επόμενου δωδεκάμηνου.   

Τι κερδίζει κανείς γνωρίζοντας όλα αυτά που αναφέραμε πιο πάνω;  Πολλά. Κατ' αρχήν, όταν αναγνωρίζεις ένα πρόβλημα είσαι σε καλλίτερη θέση να το διαχειριστείς παρά όταν το αγνοείς. Αν είσαι ο εργαζόμενος που επιστρέφει το βράδυ της Παρασκευής σπίτι, τώρα ξέρεις ότι δεν σου φταίει ο / η σύζυγος ή σύντροφός σου που σε εκνευρίζει αλλά η δική σου κούραση που σου κεντρίζει την διάθεση για καυγά. Αυτή και μόνο η γνώση μπορεί να σε ηρεμήσει.

Αν πάλι είσαι το άλλο μέρος, που δεν εργάζεται, τώρα που ξέρεις τι συμβαίνει στον άνθρωπό σου, θα δείξεις κατανόηση και δεν θα "τσιμπήσεις" στην πρόκλησή του για καυγά. Αν είσθε και οι δυο εργαζόμενοι, τότε "βράζετε στο ίδιο καζάνι" και δείχνοντας αμοιβαία κατανόηση θα περάσετε ένα υπέροχο Σαββατοκύριακο.    

Τέλος, το βράδυ της Παρασκευής δεν είναι ο πιο κατάλληλος χρόνος για να συζητήσετε ένα σοβαρό θέμα ή ένα πρόβλημα που απειλεί την σχέση σας. Ο υποβόσκων εκνευρισμός μπορεί να δυναμιτίσει την προσπάθεια για την επίλυση της διαφοράς. 'Όπως έλεγε η γιαγιά μου "και οι υπόλοιπες μέρες του θεού είναι"... 

                                             - - -

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine: 

http://www.flowmagazine.gr/article/view/oi_kaugades_tis_paraskeuis_kai_ta_neura_sto_gamo

502. Γιατί να πείτε ναι στην ιδιωτική ασφάλιση

Παραδοσιακά στη χώρα μας, την  κοινωνική πρόνοια των πρεσβυτέρων αναλάμβαναν τα παιδιά τους. Μετά την "ανάπτυξη" του  κοινωνικού κράτους το κέντρο βάρους μετετέθη σε αυτό. Όπως όμως αποδείχτηκε με την κρίση, οι κοινωνικές ασφαλίσεις στηρίζονταν σε σαθρές βάσεις. Οι δομές κατέρρευσαν, οι συντάξεις ψαλιδίστηκαν.  

Η ιδιωτική ασφάλιση με πολλά προγράμματα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα κινδύνων. Το κράτος, στο παρελθόν, αναγνώριζε τον κοινωνικό ρόλο της και την υποστήριζε με φορολογικά κίνητρα, που όμως καταργήθηκαν με το νέο καθεστώς.

Υπάρχει μια εσφαλμένη αντίληψη ότι αν κάποιος πληρώνει π.χ. μια ασφάλεια πυρός και το σπίτι του δεν καεί, τότε η ασφάλεια ήταν άχρηστη. Αντί να χαίρεται που δεν επισυνέβη ο κίνδυνος για τον οποίο είναι ασφαλισμένος, λυπάται  για τα ασφάλιστρα που πλήρωσε.  Υπάρχει μια ακόμη πιο ανεδαφική αντίληψη: Κάποιοι δεν θέλουν καν να σκεφτούν ότι μπορεί να τους συμβεί κακό, δεν συζητούν τέτοιο ενδεχόμενο και φυσικά ούτε να ακούσουν για ασφάλιση. Θυμίζουν εκείνους που, για τον ίδιο λόγο, δεν συντάσουν διαθήκη. Φίλη συμβολαιογράφος μου έλεγε για γονείς που μετεβίβαζαν την ψιλή κυριότητα ακινήτου στα παιδιά τους και έτρεμε το χέρι τους υπογράφοντας.

Ανέκαθεν υπήρξα "ασφαλιστικός τύπος" και δεν το μετάνιωσα. Πέραν της αυτονόητης ασφάλειας πυρός οικίας και αυτοκινήτου, είχα οικογενειακή κάλυψη νοσοκομειακής περίθαλψης. Ευτυχώς, μέχρι στιγμής δεν χρειάστηκα καμία από αυτές. Άλλοι όμως δεν ήταν  το ίδιο τυχεροί. Για παράδειγμα η σύζυγος φίλου χρειάστηκε μεταμόσχευση μυελού οστών, που έγινε στην Γερμανία και κόστισε τετρακόσιες χιλιάδες ευρώ, τα οποία  κάλυψε η εταιρεία στην οποία ο φίλος είχε την πρόνοια να ασφαλιστεί. Αχρείαστη  αποδείχθηκε, ευτυχώς, και η ασφάλεια ζωής  μου (ασθένεια και ατύχημα). Είχα ακόμη προνοήσει να αγοράσω ένα συνταξιοδοτικό πρόγραμμα, το οποίο συμπληρώνει την κανονική (και βαριά ψαλιδισμένη) σύνταξη του ΙΚΑ.  

Γιατί όμως έκανα όλες αυτές τις ασφαλίσεις; Η απάντηση είναι απλή: Τα ασφάλιστρα ήταν το τίμημα που πλήρωσα για να έχω το κεφάλι μου ήσυχο ώστε, σε μια αναποδιά της τύχης, δεν θα καταστρεφόμουν εγώ και συνακόλουθα η οικογένειά μου. Αν καεί το σπίτι μου (μια πυρκαγιά από απροσεξία είναι εύκολη) ή αν ραγίσει από σεισμό, αδυνατώ να το ξαναχτίσω. Κι ούτε διανοούμαι να  περιμένω από το κράτος να  μου το ξαναφτιάξει (γιατί, άλλωστε;). Αν αρρωστήσω από ασθένεια που απαιτεί πολυδάπανη παραμονή σε νοσοκομείο, δική μου ή μέλους της οικογενείας μου, αδυνατώ να αντιμετωπίσω το κόστος από την τσέπη μου.

Ένας πρόσθετος λόγος που με οδήγησε στην ιδιωτική ασφάλιση ήταν οι  αναλογιστικές μελέτες που, όπως διάβαζα από καιρό στον τύπο, έδειχναν την μη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού. Ήταν μαθηματικά βέβαιο ότι το σύστημα θα κατέρρεε αλλά οι κυβερνήσεις αδρανούσαν φοβούμενες το πολιτικό κόστος της αναπροσαρμογής. Η κρίση επέσπευσε την κατάρρευση με τις γνωστές συνέπειες. Έτσι αποδείχτηκε ότι το συνταξιοδοτικό πρόγραμμά μου σε ιδιωτική εταιρεία δεν ήταν πολυτέλεια αλλά αναγκαιότητα. Με υποχρέωσε σε αναγκαστική και πειθαρχημένη αποταμίευση για την οποία δεν μετάνιωσα.

Η επιλογή της ιδιωτικής ασφαλιστικής εταιρείας είναι κεφαλαιώδους σημασίας. Σε ένα συνταξιοδοτικό πρόγραμμα, καταβάλεις χρήματα που θα σου επιστραφούν μετά από πολλά χρόνια. Θα πρέπει τότε η εταιρεία να μην έχει στο μεταξύ πτωχεύσει αλλά να συνεχίσει να υπάρχει. Επομένως, η έρευνα για την φερεγγυότητά της είναι απαραίτητη. 

Ο ασφαλιστικός σύμβουλος σάς περιμένει για πλήρη ενημέρωση σχετικά με την ιδιωτική ασφάλιση, η οποία επικρατεί από ετών σε άλλες χώρες με αυξητική τάση. 

                                                - - -

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine:

http://www.flowmagazine.gr/article/view/giati_na_peite_nai_stin_idiotiki_asfalisi)

501. Δέκα συμβουλές για να βελτιωθείτε στις διαπραγματεύσεις

Στην προσωπική και στην επαγγελματική μας ζωή δεν σταματάμε ποτέ να διαπραγματευόμαστε, συνειδητά ή ασυνείδητα. Περιέργως, οι καλλίτεροι διαπραγματευτές είναι τα...παιδιά! Μεγαλώνοντας όμως χάνουν το έμφυτο ταλέντο τους και ως ενήλικοι χρειάζονται εκπαίδευση. Για αυτό, σεμινάρια με θέμα την τεχνική των διαπραγματεύσεων έχουν ζήτηση. Ένα τέτοιο παρακολούθησα, πριν από χρόνια, με αμερικανούς εισηγητές. Τα κύρια σημεία, εμπλουτισμένα από την πείρα μου, καταγράφω εδώ.    

- Σε μια επιτυχή διαπραγμάτευση και τα δύο μέρη αισθάνονται κερδισμένα (win-win situation). Κανένα δεν αισθάνεται ότι έχασε.

- Στο στάδιο της προετοιμασίας, άντλησε πληροφορίες για το άλλο μέρος. Καθόρισε ρεαλιστικούς στόχους. Προσπάθησε να μάθεις τους στόχους του άλλου μέρους. Χάραξε την στρατηγική σου, απλή και ευέλικτη.

- Στην διάρκεια των διαπραγματεύσεων, ενθάρρυνε τις προτάσεις του άλλου μέρους: "πώς μπορούμε να λύσουμε αυτό το πρόβλημα;". Άκουσέ τες με προσοχή χωρίς να διακόπτεις. Πρόσθεσε μια ιδέα στη ιδέα του άλλου, με τρόπο που να φαίνεται ότι είναι δική τους η ιδέα: "Συμφωνώ με την ιδέα σου να...-τότε μπορούμε να...". Ζήτα διευκρινίσεις: "μπορείς, σε παρακαλώ, να μου εξηγήσεις την ιδέα σου;".

- Κάνε τις δικές σου προτάσεις. (Μου συμβαίνει να ζητώ κάτι από κάποιον έναντι ανταλλάγματος, να αρνείται και να φεύγει, ενώ ήμουν έτοιμος να δεχθώ αντιπροσφορά). Διατύπωσε την πρότασή σου προτάσσοντας το αντάλλαγμα:  "αν μου δώσεις αυτό, είμαι διατεθειμένος να σου δώσω εκείνο". Αν το πεις αντιστρόφως: "είμαι διατεθειμένος να σου δώσω εκείνο" κινδυνεύεις να σου πει "το δέχομαι, συμφωνήσαμε!" πριν προλάβεις να ολοκληρώσεις την φράση σου με το αντάλλαγμα που ζητάς. Μην διατυπώνεις πρόταση σε ερωτηματική μορφή: "αν σου δώσω αυτό θα μου δώσεις εκείνο;" επειδή αδυνατίζει.  

- Απόφευγε προκλητικές φράσεις όπως "μη λες ανοησίες", "δεν κατάλαβες το θέμα", "είναι δικό σου σφάλμα", κλπ. Επίσης απόφυγε φράσεις που μπορεί να εκληφθούν ως απειλή: "αν δεν συμφωνήσεις τότε πρέπει να...", "τι θα πουν οι άλλοι πελάτες σου αν ήξεραν ότι...". 

- Αν φτάσετε σε αδιέξοδο, ζήτησε διακοπή, διαβουλεύσου με τους συνεργάτες σου και κάνε νέες προτάσεις.

- Τα αδύναμα επιχειρήματα αποδυναμώνουν τα ισχυρά. (Όταν έχεις  κανόνια δεν χρειάζονται πιστόλια). 

- Ζήτησε πράγματα που είναι φτηνά για τον άλλο και ακριβά για εσένα.

- Μην επισημάνεις απλά ένα πρόβλημα, πρότεινε μια λύση.

- Προς το τέλος των διαπραγματεύσεων ενισχύεις τα μέγιστα μια πρόταση συμπληρώνοντάς την με την βεβαίωση πως, αν γίνει αποδεκτή, υπογράφεις την συμφωνία, δείχνοντας έτσι ότι δεν υπάρχουν άλλα σημεία για διαπραγμάτευση.

Ας δούμε ένα πραγματικό παράδειγμα εφαρμογής αρκετών από τα πιο πάνω σημεία. Πριν χρόνια, ήθελα να αγοράσω ένα φτηνό αυτοκίνητο 4Χ4. Τότε είχε εμφανιστεί μια νέα μάρκα στην Ελλάδα (πληροφορία). Επισκέφθηκα μια έκθεση της εταιρείας και ζήτησα τιμή για ένα συγκεκριμένο μοντέλο και τιμή για καθένα από τα αξεσουάρ που χρέωναν πρόσθετα (πληροφορία). Έγραψα σε ένα  χαρτί την τιμή του αυτοκινήτου, αφαίρεσα ένα σημαντικό ποσό που λογάριαζα πως ήταν  η προμήθεια της έκθεσης και πρόσθεσα όλα τα αξεσουάρ στο ένα τέταρτο της τιμής τους, που υπολόγιζα πως ήταν  το κόστος κατασκευής τους (φτηνά για εκείνους, ακριβά για μένα).

Μετά πήγα στην αντιπροσωπεία της εταιρείας, στον διευθυντή πωλήσεων με το χαρτάκι μου, λέγοντας ότι ύστερα από έρευνα αγοράς κατέληξα ανάμεσα σε δύο μάρκες: στην δική τους  σε μια άλλη, με τάδε τιμή.  Του είπα "αν μου το δώσετε όπως το ζητώ, το  παραγγέλνω εδώ και τώρα πληρώνοντας προκαταβολή" (πρόταση: "αν...τότε..."), δείχνοντας το καρνέ των επιταγών μου (έτοιμος για συμφωνία). Δίστασε, επειδή η τιμή που ζήτησα ήταν όντως πολύ χαμηλή για το πακέτο (αδιέξοδο). Μου ζήτησε να τον περιμένω λίγο για να συμβουλευθεί τον γενικό διευθυντή (αδιέξοδο, διακοπή, διαβούλευση).  Επέστρεψε συμφωνώντας. Έτσι μείναμε και οι δύο ευχαριστημένοι: αυτός επειδή πούλησε σε δέκα λεπτά ένα αυτοκίνητο και εγώ επειδή το αγόρασα στην τιμή που ήθελα (επιτυχής διαπραγμάτευση, win-win).

Ένα άρθρο δεν μπορεί βέβαια να αντικαταστήσει ένα σεμινάριο ή ένα βιβλίο με συμβουλές για διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, σας έδωσε τις βασικές αρχές για να τις χρησιμοποιήσετε κατάλληλα. Προσέξτε όμως, μην τολμήσετε να διαπραγματευτείτε με ένα παιδί. Είναι βέβαιο ότι θα σας νικήσει!

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine:

http://www.flowmagazine.gr/article/view/epta_sumvoules_gia_na_veltiotheite_stis_diapragmateuseis)

500. Γιατί το γκαζόν των γηπέδων είναι θαλερό

Είμαι πεπεισμένος ότι το γκαζόν στα ποδοσφαιρικά γήπεδα είναι πάντα θαλερό όχι από το πότισμα αλλά από το διαρκές φτύσιμο των παιχτών που δέχεται...

499. Υπέργηρες αοιδοί

Μετά την οικτρή εμφάνιση της Μονσερά Καμπαγιέ στο Ηρώδειο πριν από δύο χρόνια, ορκίστηκα να μην ξαναπάω σε συναυλία πολύ προχωρημένων σε ηλικία αοιδών.  

Οπότε, λυπάμαι κυρία Νάνα Μούσχουρη και κυρία Μαίρη Λίντα, που γιορτάζετε τα 80στά γενέθλιά σας και κυρία Μαίρη Λίντα, που γιορτάζετε τα 60 χρόνια παρουσία σας στο τραγούδι, με αντίστοιχες συναυλίες στο Ηρώδειο, μολονότι σας αγαπώ και σας θαυμάζω απεριόριστα, δεν θα παρευρεθώ. 

498. Πώς να διαχειριστώ τα δύσκολα οικονομικά του σπιτιού;

Ανεξάρτητα από το ύψος εισοδήματος, τα έξοδά μας είναι πάντα περισσότερα. Φροντίζουν για αυτό οι εταιρείας που δημιουργoύν διαρκώς νέες, τεχνικές ανάγκες. Κάθε τόσο βγαίνουν καινούργια γκάτζετ, σνακ, ποτά με "θεϊκή γεύση", αυτοκίνητα νέας τεχνολογίας, ρεστοράν με "ψαγμένα" πιάτα, καλλυντικά που κάνουν θαύματα, διακοπές σε τόπους μαγικούς και ονειρεμένους και πάει λέγοντας. Για να πειστούμε ότι η ζωή μας θα είναι αφόρητη χωρίς αυτά μάς βομβαρδίζουν με διαφημίσεις. Κι αν δεν έχουμε λεφτά, δεν πειράζει. Δέχονται την πιστωτική μας κάρτα με πολλές δόσεις. Χώρια τα "διακοποδάνεια" που διαλαλούσαν κάποτε, λες και δεν μας έφτανε το επίδομα αδείας του μισού μισθού.  

Έτσι, πάντα οι τελευταίες ημέρες του μήνα είναι στριμωγμένες. Κι ύστερα σκέφτεσαι "μα, πού ξοδεύτηκαν τόσα λεφτά;". Το πρόβλημα γίνεται οξύτερο έως οξύτατο με την οικονομική κρίση, που έκοψε ή εξαφάνισε εισοδήματα και αύξησε τους φόρους. 

Γεννήθηκα σε προσφυγική οικογένεια και μεγάλωσα σε μια χώρα κατεστραμμένη από τον πόλεμο και τον εμφύλιο που ακολούθησε. Έμαθα τότε πως ο άνθρωπος ζει και με τα πολλά και με τα λίγα. Τόσο λίγα, που τα σημερινά, τσεκουρωμένα εισοδήματα φαντάζουν πλούσια σε σύγκριση με εκείνα.  Πρέπει, λοιπόν, να είμαστε ικανοποιημένοι με την σημερινή κατάσταση; Ασφαλώς όχι. Μέχρις ότου όμως έλθει η οικονομική ανάκαμψη πρέπει να προσαρμοστούμε στις τωρινές συνθήκες. Δεν υπάρχει άλλη επιλογή.

Αντιλαμβάνομαι την οικονομική δυσκολία πολλών νοικοκυριών. Αφού τα έσοδα δεν αυξάνονται, αναγκαστικά θα περικοπούν οι υποχρεώσεις. Κατανοώ και την δυσκολία ψυχολογικής προσαρμογής, όταν στο παρελθόν είχαμε μάθει σε άλλο επίπεδο διαβίωσης. Μα πάνω απ' όλα νιώθω την απελπισία των ανέργων και τα προβλήματα, ψυχολογικά και επιβίωσης, που αντιμετωπίζουν. Από την αρχή της κρίσης, περισσότερο σκιαζόμουν την επερχόμενη ανεργία. 

"Εσείς που είσαστε οικονομολόγοι, πώς διαχειρίζεστε τα οικονομικά του σπιτιού;" ρώτησε την γυναίκα μου και εμένα μια εξαδέλφη μου, πελαγωμένη με τα έξοδά της. "Με φακελάκια" της απάντησα. Έμεινε εμβρόντητη. "Αλλά όχι από αυτά που φαντάζεσαι", συμπλήρωσα για να την συνεφέρω. "Δηλαδή;" ξαναρώτησε απορημένη. Άρχισα να της εξηγώ.

Κατ΄ αρχήν δεν υπάρχει καμιά επιστημοσύνη στη διαχείριση των οικονομικών του σπιτιού. Υπάρχει μόνο κοινός νους που λέει ότι πρέπει να φροντίζεις ώστε οπωσδήποτε τα έξοδά σου να είναι ίσα ή λιγότερα από τα έσοδα. Μολονότι αυτό είναι αυτονόητο, συχνά δεν ακολουθείται.

Γράψε σε ένα κομμάτι χαρτί τα μηνιαία έσοδά σου και από κάτω τα είδη των εξόδων σου, ανά κατηγορία: νοίκι, φως, νερό, τηλέφωνο, διατροφή, ένδυση, θέρμανση κλπ. Επιμέρισε τα έξοδά σου, ανά κατηγορία, ώστε το άθροισμα τους να μην υπερβαίνει τα έσοδα. Δύσκολη διαδικασία αλλά αναγκαία. Σε φακελάκια γράψε την κατηγορία του εξόδου (π.χ. θέρμανση) και το ποσό που έχεις υπολογίσει για αυτό. Όταν εισπράξεις τον μισθό σου βάλε σε κάθε φακελάκι το αντίστοιχο ποσό. Με αυτό θα πορευτείς, δεν υπάρχει  άλλη επιλογή.

Στο σούπερ μάρκετ, όλο το σκηνικό είναι στημένο από ειδικούς επαγγελματίες με στόχο να σε πείσουν να πάρεις πράγματα που δεν χρειάζεσαι. Για αυτό αγόραζε μόνο τα πράγματα που έχεις ήδη σημειώσει στο χαρτάκι σου. Προτίμησε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. Είναι εφάμιλλα των αντίστοιχων "επώνυμων" και τιμώνται 30%-50% φθηνότερα. Στην Ελλάδα της κρίσης η ιδιωτική ετικέτα αντιπροσωπεύει μόνο το 20% των αγορών έναντι 35% στην πλούσια Γερμανία, 42% στην Ισπανία και 50% στην Αγγλία. Προφανώς σε εμάς περισσεύουν λεφτά... >Ολη

Δεν είναι ντροπή να πηγαίνεις στον τσαγκάρη και στην μοδίστρα, που έχει πλέον κάθε γειτονιά, για επιδιόρθωση του παπουτσιού ή ρούχου αντί να το πετάξεις και να αγοράσεις καινούργιο. 

Μην χρησιμοποιείς πιστωτική κάρτα. Δεν λύνεις αλλά μεταθέτεις χρονικά και διογκώνεις το πρόβλημα με τα ληστρικά επιτόκια (20% ετησίως έναντι 2% κατάθεσης). 

Πριν αγοράσεις κάτι, κάνε μια έρευνα αγοράς, π.χ. διάλεγε βενζινάδικο με χαμηλή τιμή. Κλείνε φώτα του σπιτιού που δεν χρειάζονται. Μαγείρευε εσύ αντί να παίρνεις έτοιμα. Επισκέψου τις λαϊκές αγορές, έχουν φρέσκα και φτηνά προϊόντα.  Τα πολλά μικρά κάνουν το μεγάλο.

Τις υπόλοιπες ιδέες για περιορισμό των εξόδων θα τις βρεις εσύ. Και είναι, σε διαβεβαιώνω, πολλές ακόμη.  

(Από την στήλη μου "Εμπειρικές συμβουλές αυτοβελτίωσης" στο διαδικτυακό περιοδικό Flow Magazine: 

http://www.flowmagazine.gr/article/view/pos_na_diaxeiristo_ta_duskola_oikonomika_tou_spitiou)